Corrugation Box निर्मिती या उद्योगाविषयी महत्त्वाची बातमी

(Corrugated) बॉक्स निर्मिती, ज्याला आपण सोप्या भाषेत ‘पुठ्ठ्याचे खोके’ म्हणतो, या उद्योगासाठी मे २०२६ मध्ये अत्यंत महत्त्वाच्या घडामोडी घडत आहेत. ई-कॉमर्स आणि निर्यातीतील वाढीमुळे या क्षेत्राला सध्या ‘सुवर्णकाळ’ मानला जात आहे.

या उद्योगातील महत्त्वाच्या बातम्या आणि कल (Trends) खालीलप्रमाणे आहेत:

१. कच्च्या मालाच्या (Kraft Paper) दरात स्थिरता

गेल्या काही महिन्यांत क्राफ्ट पेपरच्या (कच्चा माल) किमतीत मोठी अस्थिरता होती, पण आता ती कमी झाली आहे.

• ताज्या बातम्या: सध्या क्राफ्ट पेपरचे दर ₹३२ ते ₹४२ प्रति किलो (GSM आणि BF नुसार) या दरम्यान स्थिरावले आहेत.

• फायदा: कच्च्या मालाचे दर स्थिर झाल्यामुळे नवीन उद्योजकांना त्यांच्या उत्पादनाची किंमत (Pricing) निश्चित करणे सोपे झाले आहे.

२. प्लास्टिक बंदीचा मोठा फायदा

महाराष्ट्र शासनाने ‘सिंगल यूज प्लास्टिक’ आणि ‘थर्माकोल’ पॅकेजिंगवर अधिक कडक निर्बंध घातल्यामुळे अनेक कंपन्या आता कागदी आणि कोरुगेटेड पॅकेजिंगकडे वळल्या आहेत.

• बातमी: फळे (उदा. आंबा, द्राक्षे) आणि भाजीपाला निर्यातीसाठी आता लाकडी पेट्याऐवजी ‘High-Strength Corrugated Boxes’ वापरणे बंधनकारक होत आहे. यामुळे कृषी पट्ट्यातील उद्योजकांसाठी मोठी संधी निर्माण झाली आहे.

३. ‘स्मार्ट पॅकेजिंग’ आणि ऑटोमेशन

बाजारात आता साध्या बॉक्सपेक्षा ‘डिझायनर’ आणि ‘मजबूत’ बॉक्सला मागणी आहे.

• अपडेट: सरकारने सूक्ष्म आणि लघु उद्योगांसाठी (MSME) CLCSS (Credit Linked Capital Subsidy Scheme) अंतर्गत आधुनिक मशिनरी खरेदीवर १५% अनुदानाची तरतूद पुन्हा सक्रिय केली आहे.

• गरज: सेमी-ऑटोमॅटिक ऐवजी ‘फुली ऑटोमॅटिक कोरुगेशन लाईन’ बसवणाऱ्यांना मोठ्या कंपन्यांकडून (जसे की Amazon, Flipkart, Amul) कंत्राट मिळणे सोपे झाले आहे.

४. ई-कॉमर्स क्षेत्रातील नवीन नियम

ई-कॉमर्स कंपन्यांनी आता पॅकेजिंगचा कचरा कमी करण्यासाठी ‘Right-sized Packaging’ धोरण अवलंबले आहे.

• संधी: जे उद्योजक ग्राहकाच्या गरजेनुसार सानुकूलित (Customized) आकाराचे छोटे बॉक्स बनवून देऊ शकतात, त्यांना सध्या मोठ्या प्रमाणावर ऑर्डर्स मिळत आहेत.

या उद्योगासाठी काही महत्त्वाचे घटक:

उद्योजकांसाठी महत्त्वाची टीप:

जर तुम्ही महाराष्ट्रात हा उद्योग सुरू करत असाल, तर ‘पुणे-चाकण’, ‘छत्रपती संभाजीनगर (औरंगाबाद)’ आणि ‘नागपूर’ हे लॉजिस्टिक हब असल्यामुळे या भागात युनिट टाकणे फायदेशीर ठरेल. कारण ट्रान्सपोर्टचा खर्च कमी झाल्यास तुमचा नफा वाढतो.

महत्त्वाची बातमी: मे २०२६ मध्ये कागद गिरण्यांनी टाळेबंदी किंवा उत्पादन कपात न करण्याचे संकेत दिल्यामुळे पुढील ३-४ महिने पुरवठा सुरळीत राहील, अशी चिन्हे आहेत.